Komi sugu ka ɲɔgɔndan be juguyara ka taga, funteni yɛlɛmayɔrɔ minanw dilanbagaw b’a fɛ ka yiriwali sabatili sɔrɔ, u ka kan ka fɛɛrɛ dɔ ɲini walisa k’u ka fanga yiriwa. O la, koo jumanw lo be se ka kɛ sababu ye ka funteni yɛlɛmayɔrɔw dilanbagaw fanga bonya?
Fɛɛrɛ kuraw:Tuma o tuma, dɔ be fara wariko kan fɛɛrɛw ɲinini n’a yiriwali la, ka yɔrɔbaw ni minanw ladon, ani ka yɛlɛmani don u yɛrɛ la.
A ka ɲi ka fɛɛn dɔw dilan cogo ɲuman na:Labɛn kɛ ka ɲɛ ani fanga - ka ɲɛsin funteni yɛlɛmani ma, ka minan kuraw ni fɛɛrɛ kuraw ta, ani ka funteni yɛlɛmacogo ɲuman n’a ka baarakɛcogo fisaya.
Fɛɛn kuraw labɛn:Aw ka se ka ɲɔgɔndan kɛ ni fɛn kuraw ye i n’a fɔ pilaki funteni yɛlɛmalanw, pilaki muguw ka funteni yɛlɛmalanw, ani fɛn wɛrɛw, minw basiginin lo suguw ka ɲinini kan ani izinibaara yiriwali cogoya kan.
O la, a be se ka kɛ ko:A ka ɲi ka yɔrɔ kelen kelen bɛɛ sɛgɛsɛgɛ koɲuman i n’a fɔ ka fɛɛnw san, ka fɛnw dilan ani ka fɛɛnw sɛgɛsɛgɛ ka ban walisa fɛɛnw ka ɲumanya be bɛn ni sariyaw ye.
A’ ye baara kɛcogo ɲuman fisaya:ka fɛnw dilan cogo ɲuman na, ka fɛnw don minw be baara kɛ ni ɔridinatɛri ye ani minw be se ka baara kɛ koɲuman, ani ka fɛnw dilan ka ɲɛ ani ka se ka baara kɛ.
Sugu yiriwali:Aw k’a filɛ ka ɲɛ sugu ka yɛlɛmaniw n’u ka sannikɛlaw makoyaw la, ani ka fɛɛnw labɛncogo n’u ka sugu fɛɛrɛ yɛlɛma wagati bɛnnin na. A be feerelikɛyɔrɔ ni baarakɛcogo dafanin dɔ sigi sen kan, ka sugu bonya ani ka dɔ fara fɛɛnw ka sugu hakɛ kan.
Baarakɛcogo ɲuman ani o kɔ, a be dɛmɛ don:A be baara dafanin dɔ sigi sen kan ka kɔn-sara, kɔnɔ, ani a be baara kɛcogo labɛn ka ɲɛsin sannikɛlaw ma. A be baarakɛlaw ka jɛnkulu dɔ sigi sen kan min labɛnna k’a latigɛ ka koo o koo ɲɛnabɔ joona joona ani gɛlɛya minw be sɔrɔ sannikɛlaw fɛ u ka baara wagati la.
O fɛɛrɛw waleyali sababu la, funteni yɛlɛmayɔrɔ minanw dilanbaga be se k’a yɛrɛ ka fanga fisaya tuma bɛɛ, ka suguw ka ɲɔgɔndan sabati ani ka yiriwali sabati. Komi an ye funteni yɛlɛmayɔrɔ ye, an ka izini sigira sen kan kabi saan caaman, a be ni lɔnniya caaman ye, a be se ka ladili di ani ka funteni yɛlɛmani minan sifa caaman ladili ani ka di ka kɛɲɛ ni sannikɛlaw makoya ye.